Wat is UMTS
UMTS is - net als GSM - in feite niets meer dan een reeks internationale afspraken over het gebruik van elektromagnetische golven. Deze afspraken worden opgeschreven in dikke standaardisatie-documenten. Apparaten die volgens dezelfde standaard werken, kunnen met elkaar samenwerken.

Over de standaarden voor mobiele telefonie en de hierbij toegepaste technieken worden hele stammenoorlogen gevoerd. Elke radiotechniek heeft zo zijn adepten en tegenstanders, of kent weer een Amerikaanse, Aziatische dan wel Europese variant. In Europa en delen van Azië (maar weer niet Japan) is gepoogd samenhang te creëren door invoering van één standaard: GSM (Global System for Mobile telecommunication). In de Verenigde Staten mogen telecombedrijven zelf weten welke techniek ze gebruiken, met een lapjesdeken aan mobiele telefonie-systemen tot gevolg.

UMTS staat voor Universal Mobile Telecommunications System en is een mobiele telefoontechnologie van de derde generatie, ook wel 3G genoemd. UMTS is eerst en vooral de opvolger van GSM zoals we dat nu kennen en gebruiken. Verder staat het bekend als snel mobiel internet met een maximale snelheid van 2Mbit/s. Ter vergelijking: op het 2G-netwerk GSM haalt u maximaal 14,4 kbits/s en met 'tussenpaus' GPRS komt de verbinding niet hoger dan 57,6 kbit/s.

Het is nog maar de vraag of UMTS een einde gaat maken aan het terminologisch en technologisch oerwoud dat in de loop der jaren is ontstaan. In Europa, Azië en Japan wordt UMTS de standaard, maar de Verenigde Staten blijven een zorgenkindje. Dat komt doordat de frequenties die, zoals internationaal afgesproken, zullen worden gebruikt voor UMTS in de VS vaak al bezet zijn voor andere toepassingen. Voor telecombedrijven daar blijft het dus een kwestie van schipperen.

Voor UMTS zijn nieuwe antennes nodig. In Nederland komen er zo'n 15.000 antennes bij. De UMTS-antennes zijn met elkaar verbonden via een vast netwerk, het bestaande zenuwstelsel van telefooncentrales en vaste koper- en glasvezelnetwerken waarop ook de GSM-antennes zijn aangesloten.

Een elektromagnetische golf kan worden gemanipuleerd wat betreft de hoogte ervan (amplitude) of de snelheid waarmee zij trilt (frequentie). Door de golf te manipuleren kunnen spraak, data of videobeelden gecodeerd worden verstuurd. Aan de ontvangende zijde wordt de manipulatie terugvertaald tot de originele boodschap. Het verschil tussen GSM en UMTS zit 'm in de wijze waarop de golven, de frequenties, in stukjes worden 'opgedeeld'.

Voor de GSM-standaard wordt gebruik gemaakt van de TDMA-techniek (Time Division Multiple Acces). Bij TDMA maken maximaal acht bellers tegelijkertijd gebruik van eenzelfde frequentie-kanaal. Dit kanaal heeft een vaste breedte van 200 kilohertz. De bandbreedte waarvoor operators een vergunning hebben, is opgedeeld in zulke kanalen.

Elke beller op het kanaal krijgt een eigen tijd-slot, een steeds terugkerend plekje in de tijd, toegewezen. De bellers praten als het ware om en om, maar dat is door de snelheid waarmee dit gebeurt voor de ontvanger niet merkbaar. De TDMA-techniek is in zekere zin 'inefficiënt': ook als je niets zegt, staat er toch een kanaal voor jou alleen open. Daarom is de GPRS-techniek (General Packet Radio Service) in het leven geroepen. GPRS is een 'veredeling' van de TDMA- techniek. Bij GPRS worden alleen tijd-sloten toegewezen als er ook daadwerkelijk iets verzonden wordt. Deze techniek levert grotere snelheden op.

De basis van UMTS is de W-CDMA-specificatie (Wideband Code Division Multiple Acces), een protocol dat gedetailleerd beschrijft hoe handsets communiceren met zendmasten, hoe signalen worden gemoduleerd, hoe gegevens worden geconstrueerd enzovoort. W-CDMA is ontwikkeld door NTT DoCoMo voor hun 3G-netwerk FOMA en is uiteindelijk gepresenteerd aan de ITU (international Telecommunication Union) als mogelijke, en inmiddels geaccepteerde kandidaat voor de officiële 3G-standaard. UMTS is echter meer dan W-CDMA. De UMTS-standaard bestaat ook uit GSM MAP (Mobile Application Part), het protocol dat de gesprekken van en naar de mobiele beller regelt, en de GSM-spraakcoderingen AMR en EFR, die bepalen hoe gesprekken worden gedigitaliseerd, gecomprimeerd en geëncodeerd.

Voor de UMTS-standaard wordt de W-CDMA-techniek gebruikt. Hierbij kan in principe een oneindig aantal bellers actief zijn. De beschikbare bandbreedte wordt niet opgedeeld in 'strakke' kanalen, maar wordt bij deze techniek benaderd als één blok met daarin variabele kanalen. De breedte van een kanaal dat iemand krijgt toegewezen is afhankelijk van de hoeveelheid data of videobeelden die wordt verstuurd. Wie zwijgt, houdt geen ruimte bezet binnen het frequentieblok.

Iedere beller krijgt een unieke code, een 'taal', toegewezen die aan de ontvangende zijde wordt 'herkend'. Het aantal gebruikers kan eindeloos worden gestapeld door steeds een nieuwe 'taal' toe te wijzen aan een nieuwe gebruiker. Als het gebruik intensiveert, neemt de achtergrondruis toe, maar het duurt heel lang voor je daar last van hebt. Op dit principe bestaat weer een variant: TD-CDMA (Time Division Code Division Multiple Acces), een kruising van TDMA en CDMA. Operators richten zich hoofdzakelijk op W-CDMA, omdat deze techniek het verst is ontwikkeld en geschikt is om grotere gebieden te bedekken. TD-CDMA is voornamelijk geschikt voor kortere afstanden.

Voor de GSM-standaard werd aanvankelijk afgesproken dat op het héle radio-spectrum, (vanaf 9 kiloHertz tot ongeveer 400 GigaHertz) het gebied rond de 900 Megahertz-frequentie mag worden gebruikt voor mobiele telefonie. Dat gebied is in totaal ongeveer 50 MHz breed (119 kanalen 2 keer 200 kHz = 47,6 MHz). Later kwam daar een nieuw gebied bij dat rond de 1800 MHz-frequentie ligt (360 kanalen 2 keer 200 kHz = 144 MHz). Deze frequenties werden begin 1998 door de overheid geveild.

Bij UMTS is een bandbreedte van in totaal 145 MHz geveild in de buurt van de 2 Gigahertz-frequentie (2000 MHz). Daarvan mag op 120 MHz de W-CDMA-techniek worden toegepast, 25 MHz is gereserveerd voor de TD- CDMA-techniek. Daarnaast is er nog een stuk van 10 MHz gereserveerd voor TD-CDMA dat niet is geveild. Deze frequentieband is bedoeld voor algemeen gebruik. Iedereen mag, zonder licentie, van deze frequenties gebruik maken.

UMTS wordt vooral gepresenteerd als mobiel internetten met breedbandsnelheden. Hiermee worden toepassingen als videobeelden, videofilmpjes verzenden en ontvangen, streaming audio en video, en het mobile kantoor werkelijkheid. Om de snelheid van UMTS te testen hebben we driemaal een testbestand van 1MB gedownload: eenmaal via KPN UMTS, eenmaal via Vodafone UMTS en eenmaal via ADSL van KPN(XS4ALL Basic-abonnement). Zowel via KPN als Vodafone is het bestand binnen 33 seconde opgehaald met een gemiddelde snelheid van 31 Kilobytes/s, oftewel 248 kbit/s. Ter vergelijking: via ADSL halen we een snelheid van 204 Kilobytes/s (1632 kbit/s). Voor deze test is de UMTS-telefoon aan onze laptop gekoppeld via de meegeleverde usb-kabel en is gebruikgemaakt van de meegeleverde software oom de telefoon als modem te kunnen gebruiken. De genoemde snelheden zijn vlot genoeg om zeer aangenaam te kunnen surfen of naar videofilmpjes te kunnen kijken.
UMTS is echter meer dan snel downloaden. Het gaat er vooral om welke diensten er beschikbaar zijn.

Teltonika UMTS 3G HSDPA router
Voorbeeld van een UMTS Router die veel word toegepast in Commando voertuigen

Nationaal Frequentieregister, versie 11-01-2011
 

Ondergrens Bovengrens Toepassing Vergunning-
regime
Vermogen Kanaal-
spatiering
Duty-
cycle
Bezetting
1899.9 MHz 1904.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
1904.9 MHz 1909.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz T-Mobile Nederland NV, tot 1/1/2017
1909.9 MHz 1914.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz KPN B.V., tot 1/1/2017
1914.9 MHz 1920.3 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz Vodafone, tot 1/1/2017
1920.3 MHz 1934.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz Vodafone, tot 1/1/2017
1934.9 MHz 1949.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz KPN B.V., tot 1/1/2017
1949.7 MHz 1954.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1954.7 MHz 1959.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1959.7 MHz 1969.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
1969.7 MHz 1974.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1974.7 MHz 1979.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1980 MHz 2010 MHz Mobiel Satelliet Ja
2010 MHz 2019.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
2019.7 MHz 2024.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz T-Mobile Netherlands B.V., tot 1/1/2017
2110.3 MHz 2124.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz Vodafone, tot 1/1/2017
2124.9 MHz 2139.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz KPN B.V., tot 1/1/2017
2139.7 MHz 2144.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
2144.7 MHz 2149.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
2149.7 MHz 2159.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
2159.7 MHz 2164.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
2164.7 MHz 2169.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
 

- What are the UMTS channels which are really used in Holland by the operators (Up Link/Down Link...) :

  • Channel 1  : 1920 – 1925 MHz / 2110 – 2115 MHz : Vodafone *
  • Channel 2 : 1925 – 1930 MHz / 2115 – 2120 MHz : Vodafone *
  • Channel 3   : 1930 – 1935 MHz / 2120 – 2125 MHz : Vodafone *
  • Channel 4   : 1935 – 1940 MHz / 2125 – 2130 MHz : KPN Mobiel Nederland
  • Channel 5   : 1940 – 1945 MHz / 2130 – 2135 MHz : KPN Mobiel Nederland
  • Channel 6   : 1945 – 1950 MHz / 2135 – 2140 MHz : KPN Mobiel Nederland
  • Channel 7  : 1950 – 1955 MHz / 2140 – 2145 MHz : Orange Nederland NV
  • Channel 8   : 1955 – 1960 MHz / 2145 – 2150 MHz : Orange Nederland NV
  • Channel 9   : 1960 – 1965 MHz / 2150 – 2155 MHz : Telfort B.V
  • Channel 10 : 1965 – 1970 MHz / 2155 – 2160 MHz : Telfort B.V
  • Channel 11 : 1970 – 1975 MHz / 2160 – 2165 MHz : T-Mobile Netherlands B.V
  • Channel 12 : 1975 – 1980 MHz / 2165 – 2170 MHz : T-Mobile Netherlands B.V

* Van Vodafone ontvingen wij de reactie dat TDD in NL nog niet wordt gebruikt en dat zij momenteel alleen maar kanaal 1 in gebruik hebben.

 
Hier onder de frequentie voor GSM 1800 Mhz
Nationaal Frequentieregister, versie 11-01-2011  
Ondergrens Bovengrens Toepassing Vergunning-
regime
Vermogen Kanaal-
spatiering
Duty-
cycle
Bezetting
1675 MHz 1710 MHz Meteo Ja
1710 MHz 1800 MHz Mobiel Ja
1710.1 MHz 1712.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013
1712.7 MHz 1715.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1715.1 MHz 1717.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1717.7 MHz 1720.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz Telfort B.V., tot 26/02/2013
1718.8 MHz 1722.2 MHz Passieve diensten Nee
1720.1 MHz 1722.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1722.7 MHz 1725.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1725.1 MHz 1730.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1730.1 MHz 1735.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1735.1 MHz 1737.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1737.7 MHz 1740.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1740.1 MHz 1755.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
1755.1 MHz 1770.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz
1770.1 MHz 1775.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1775.1 MHz 1777.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013
1777.7 MHz 1782.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1782.1 MHz 1784.9 MHz GSM1800 Ja 200 kHz
1785 MHz 1800 MHz Microfoon Nee 50 mW e.r.p. 600 kHz 100%
1805.1 MHz 1807.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013,
1807.7 MHz 1810.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1810.1 MHz 1812.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1812.7 MHz 1815.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz Telfort B.V., tot 26/02/2013
1815.1 MHz 1817.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1817.7 MHz 1820.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1820.1 MHz 1825.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1825.1 MHz 1830.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1830.1 MHz 1832.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1832.7 MHz 1835.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1835.1 MHz 1850.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
1850.1 MHz 1865.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz
1865.1 MHz 1870.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
1870.1 MHz 1872.7 MHz GSM1800 Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013
1872.7 MHz 1877.1 MHz GSM1800 Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands B.V, tot 26/02/2013
1877.1 MHz 1877.5 MHz GSM1800 Ja 200 kHz
1877.5 MHz 1879.9 MHz GSM1800 Ja 200 mW e.r.p. 200 kHz
1880.928 MHz 1898.208 MHz Draadloze telefoon Nee 250 mW e.r.p. 1,728 MHz
1899.9 MHz 1904.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
1904.9 MHz 1909.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz T-Mobile Nederland NV, tot 1/1/2017
1909.9 MHz 1914.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz KPN B.V., tot 1/1/2017
1914.9 MHz 1920.3 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz Vodafone, tot 1/1/2017
1920.3 MHz 1934.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz Vodafone, tot 1/1/2017
1934.9 MHz 1949.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz KPN B.V., tot 1/1/2017
1949.7 MHz 1954.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1954.7 MHz 1959.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1959.7 MHz 1969.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
1969.7 MHz 1974.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1974.7 MHz 1979.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
1980 MHz 2010 MHz Mobiel Satelliet Ja
2010 MHz 2019.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
2019.7 MHz 2024.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz T-Mobile Netherlands B.V., tot 1/1/2017
2110.3 MHz 2124.9 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz Vodafone, tot 1/1/2017
2124.9 MHz 2139.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz KPN B.V., tot 1/1/2017
2139.7 MHz 2144.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
2144.7 MHz 2149.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
2149.7 MHz 2159.7 MHz IMT2000/UMTS Ja 5 MHz
2159.7 MHz 2164.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV
2164.7 MHz 2169.7 MHz IMT2000/UMTS Ja T-Mobile Netherlands BV

 
Hier onder de frequentie voor GSM 900 Mhz
 
Nationaal Frequentieregister, versie 11-01-2011  
Ondergrens Bovengrens Toepassing Vergunning-
regime
Vermogen Kanaal-
spatiering
Duty-
cycle
Bezetting
876.1 MHz 880.1 MHz GSM-R Ja 200 kHz ProRail B.V., tot 12/03/2011
880.1 MHz 880.9 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
880.9 MHz 882.3 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
882.3 MHz 886.5 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
886.5 MHz 890.1 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
890.1 MHz 894.1 MHz GSM Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
894.1 MHz 903.1 MHz GSM Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013
903.1 MHz 911.5 MHz GSM Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
911.5 MHz 913.9 MHz GSM Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013
921.1 MHz 925.1 MHz GSM-R Ja 200 kHz ProRail B.V., tot 12/03/2011
925.1 MHz 925.9 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
925.9 MHz 927.3 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
927.3 MHz 931.5 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
931.5 MHz 935.1 MHz GSM Ja 200 kHz T-Mobile Netherlands BV, tot 26/02/2013
935.1 MHz 939.1 MHz GSM Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
939.1 MHz 948.1 MHz GSM Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013
948.1 MHz 956.5 MHz GSM Ja 200 kHz KPN B.V., tot 26/02/2013
956.5 MHz 958.9 MHz GSM Ja 200 kHz Vodafone, tot 26/02/2013

 
Met dank aan Agentschap Telecom 
HOME